تفاهم‌نامه همکاری انجمن ملی هوش مصنوعی ایران و انجمن بلاکچین در الکامپ امضا شد، هم‌افزایی هوش مصنوعی و بلاکچین برای توسعه فناوری‌های شفاف، قابل اعتماد و غیرمتمرکز
در حاشیه بیست‌ونهمین نمایشگاه بین‌المللی الکامپ، تفاهم‌نامه همکاری مشترک میان انجمن ملی هوش مصنوعی ایران و انجمن بلاکچین با هدف توسعه همکاری‌های علمی، فناورانه، آموزشی و پژوهشی و ایجاد زمینه برای هم‌افزایی دو زیست‌بوم هوش مصنوعی و بلاکچین به امضا رسید. این تفاهم‌نامه از سوی دکتر محمدهادی زاهدی، رئیس انجمن ملی هوش مصنوعی ایران و مدیرعامل انجمن بلاکچین امضا شد. در این تفاهم‌نامه، ارتقای سطح دانش و فناوری، تبادل تجربه میان دو اکوسیستم، توسعه ابزارهای متن‌باز، ظرفیت‌سازی علمی و آموزشی و ارائه راهکارهای فناورانه برای تقویت سایر نهادها و تشکل‌ها از مهم‌ترین اهداف همکاری عنوان شده است.
یکی از محورهای اصلی این همکاری، استفاده از ظرفیت‌های بلاکچین برای افزایش شفافیت، اعتمادپذیری و پاسخگویی سامانه‌های هوش مصنوعی است. براساس مفاد تفاهم‌نامه، دو انجمن در زمینه ارائه راهکار برای مسئله «جعبه سیاه» در هوش مصنوعی، ثبت شواهد و سوابق تصمیم‌گیری مدل‌ها بر بستر زنجیره بلوکی، تضمین اصالت داده‌ها و ایجاد قابلیت ردیابی و پاسخگویی در سامانه‌های هوشمند همکاری خواهند کرد.
دکتر محمدهادی زاهدی در تشریح اهمیت این همکاری، همگرایی هوش مصنوعی و بلاکچین را یکی از حوزه‌های مهم آینده فناوری دانست و تأکید کرد که توسعه هوش مصنوعی قابل اعتماد صرفاً به افزایش دقت مدل‌ها محدود نمی‌شود، بلکه موضوعاتی مانند شفافیت، قابلیت ردیابی، اصالت داده، مسئولیت‌پذیری و حکمرانی فناوری نیز باید به‌صورت همزمان مورد توجه قرار گیرد. وی افزود: ظرفیت‌های بلاکچین می‌تواند در برخی کاربردها، زیرساخت مناسبی برای ثبت و ممیزی فرآیندهای تصمیم‌گیری، مدیریت هویت و مالکیت داده و افزایش اعتماد به سامانه‌های هوشمند فراهم کند و زمینه حرکت از «هوش مصنوعی قدرتمند» به سمت هوش مصنوعی قابل اعتماد و پاسخگو را تقویت نماید.
بر اساس این تفاهم‌نامه، دو انجمن همچنین در تعریف و اجرای پروژه‌های مشترک تحقیق و توسعه، تولید کد و ابزارهای متن‌باز، برگزاری همایش‌ها، کارگاه‌ها و دوره‌های آموزشی مشترک، انتقال دانش میان اعضای دو انجمن و طراحی راهکارهای فناورانه برای ارتقای سطح فنی اکوسیستم همکاری خواهند کرد. ایجاد ارتباط مستمر میان متخصصان دو حوزه و تشکیل کارگروه مشترک برای پیگیری پروژه‌ها و برنامه‌های همکاری نیز در متن تفاهم‌نامه پیش‌بینی شده است. گزارش پیشرفت همکاری‌ها نیز به‌صورت دوره‌ای تهیه و برای بررسی در اختیار کارگروه مشترک قرار خواهد گرفت.
از دیگر موضوعات مورد توجه در این همکاری، بررسی کاربرد قراردادهای هوشمند و بلاکچین در شفاف‌سازی و تسهیل فرآیندهای حقوقی مرتبط با هوش مصنوعی است؛ موضوعی که با افزایش استفاده از سامانه‌های تصمیم‌یار و خودکار، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. تعیین مسئولیت تصمیمات الگوریتمی، ثبت سوابق تصمیم، احراز اصالت داده‌ها و امکان ممیزی عملکرد مدل‌ها از جمله مسائلی است که همگرایی این دو فناوری می‌تواند برای آنها ظرفیت‌های جدیدی فراهم سازد.
امضای این تفاهم‌نامه در الکامپ را می‌توان گامی در جهت شکل‌گیری همکاری ساختاریافته میان دو حوزه مهم فناوری‌های نوظهور دانست؛ همکاری‌ای که در صورت تبدیل‌شدن به پروژه‌های مشترک عملیاتی می‌تواند به توسعه هوش مصنوعی غیرمتمرکز، حکمرانی قابل اعتماد داده، شفافیت الگوریتمی، ابزارهای متن‌باز و زیرساخت‌های قابل ممیزی برای سامانه‌های هوشمند در زیست‌بوم فناوری کشور کمک کند.
